Folksonomia

Folksonomia – neologizm oznaczający praktykę kategoryzacji treści z wykorzystaniem dowolnie dobranych słów kluczowych. W znaczeniu potocznym termin ten odnosi się do grupy ludzi współpracujących spontanicznie w celu uporządkowania informacji w kategoriach.

W przeciwieństwie do formalnych metod klasyfikacji, z fenomenem tym spotkać się można raczej w niezhierarchizowanych wspólnotach, takich jak publicznie dostępne strony WWW.

Ponieważ klasyfikatorami informacji są zwykle osoby ją wykorzystujące, zwolennicy folksonomii uważają, że daje ona rezultaty lepiej oddające model informacji we wspólnocie. Folksonomia nie jest bezpośrednio związana z pojęciem klasyfikacji z bibliotekoznawstwa.

[edytuj] Historia i początki

Połączenie angielskich słów folk (lub folks) oraz taxonomy, dające w wyniku słowo folksonomy jest przypisywane Thomasowi Vander Wal. Słowo taksonomia pochodzi od greckich słów taxis oraz nomos. Taxis oznacza klasyfikację, natomiast nomos (lub nomia) oznacza zarządzanie. Folk to ludzie. Zatem folksonomia to w dosłownym tłumaczeniu ludowe zarządzanie klasyfikacją. Cechy, które później zostały określone jako folksonomia, pojawiły się w serwisie Del.icio.us pod koniec roku 2003 i zostały szybko zaadaptowane przez inne projekty działające w oparciu o społeczność.

[edytuj] Studia akademickie

Folksonomia jest obecnie rozumiana w pewnym stopniu jako tagowanie, oznaczanie. Socjologowie i antropologowie od dawna zajmowali się problemem klasyfikacji przez ludzi – w jaki sposób zwykli ludzie (nie-eksperci) klasyfikują świat wokół siebie. Przykładem jest książka Harolda Conklina Folk Classification: A Topically Arranged Bibliography of Contemporary and Background References Through (1972, ISBN 0-913516-02-3).

Folksonomia sprawdza się najlepiej, kiedy duża liczba osób opisuje tę samą porcję informacji. Przykładowo w serwisie Del.icio.us wiele osób dodało do ulubionych Wikipedię, każdy z innym zestawem słów kluczowych (tagów) na jej opisanie. Pośród wielu używanych słów kluczowych najpopularniejsze to reference, wiki oraz encyclopedia.

[edytuj] Przykłady

• del.icio.us – zbiór linków do ulubionych stron
• CiteULike – kategoryzacja czytanych prac naukowych
• Flickr – album zdjęć

[edytuj] Bibliografia

• T. Hammond, T. Hannay, B. Lund, J. Scott, Social Bookmarking Tools (I): A General Review, D-Lib Magazine, 11(4), 2005.
• A. Mathes, Folksonomies – Cooperative Classification and Communication Through Shared Metadata. Computer Mediated Communication Raport techniczny LIS590CMC, Graduate School of Library and Information Science, University of Illinois Urbana-Champaign, 2004.

[edytuj] Linki zewnętrzne

• System zarządzanie referencjami Connotea stworzony przez Nature Publishing Group
• Unalog
• Frassle
• Ontology is Overrated: Categories, Links, and Tags – Artykuł traktujący o przewagach organizowania z wykorzystaniem tagowania nad tradycyjnymi metodami katalogowania